2023 01 20_DEIA. DdNNav eta NdG_Laissez faire, laissez passer... 💙💙💙

________ Laissez faire, laissez passer

Ez du hilabete bat ere 2026 honek eta guztiz erdiragarria da munduari irekitako edozein leihotatik begiratzea, ikuspegia bolborategi bihurturik.

Haien ekintzengatik aitortuko badituzue, esaerak dioen bezala, hemen ez dago balio duen inplosiorik, guztia azken hamarkadan nazioarteko ekintza politikoa katramilatu den 'laissez faire laissez passer' delakoaren ondorioa baita: Donald Trump politikan oldarka sartzea, hasieratik, demokraziaren printzipioak -zeinei esker hautatua izan baitzen- urratzeagatik definitua, eztu eusterik, ez mugarik; ezta ere Putinen edo Nethanyahuren politika espantsionistek, kriminalak biok eta ustelkeritan blai, in ilo tempore botereari torlojutuak; edo Txina komunista -lo zegoen erraldoia, orain erabat esna dago- denek aho txikiarekin gaitzesten dutena, baina guztiek, salbuespenik gabe, beti bezala, interesa eta lankidetza eskatzen jarraitzen diotena; eta, azkenik, Europa deskokaturik nazioarteko desordena berri honetan, batzuen eta besteen mehatxuen aurrean isil aeta diskurtso propiorik gabe, eta desgobernuan murgilduta, lotsa zein pena ematen duen gaitasunik gabeko Batzordeak gidatuta. Eta hori guztia kapitulu bakoitzari datxezkion beste inertzi eta errealitate batzuekin lotuta dago. Panorama etsigarria, bai… Bada ere garatzear dagoen tragedia geopolitikoaz hitz egiten duenik, ni ez naiz hainbeste ausartzen. Era guztierako tragediak denbora luzez ikusten eta bizi ari garelako izango da akaso. Tira, horien aurrean, erantzuna zein izan da? Laissez faire, laissez passer eta kitto.

Oinezko herritarrok, gehiengoa garenok, inguru xume eta propioa dugu bakoitzak, eta bertatik gauza publikotik guztion ongiari zerbitzatzen diotenei zintzotasunez eta gardentasunez egiteko exijitu ahal eta behar diegu. Ingurune bera non, zoriontsu egiten gaituenaz gozatzeko aukera oro konprometitu behar dugu, aldiro. Baita zoriona hori partekatzea saiatu ere. Horra hor gauza txikien indar iraultzailea...

Danborrak jo dezatela, ba, Donostian, Azpeitian... Festara! Gozatu, lagunok!

💙💙💙

20206 01 13_DEIA, DdNNav eta NdG_Noiz arte?

 

________ Noiz arte?

Badirudi AEBk hilaren 2an Venezuelan egindako erasoaldi militarrarekin, lehen orduetako espekulazioen eta adierazpen handizkatuen zurrunbiloa aparte, mundua gelditu egin dela Donald Trumpen burutazioek markatzen duten erritmoan biratuz. Izkutatuak baina haren ondoan, zenbait buru pentsalarik erabakien hariak mugitzen ditu, administrazio honen interes ahaltsuak burdinazko eskuaz bideratuz. Zein izango den orain hainbeste miliodun mediatikoren jokua, zeinetatik Trump-presidentetzako lehenengo egunetan inguraturik baitzen? Auskalo, ze Musk izan ezik -ahal zuen zarata egiten azkar ospa egin zena- gainerakoak isil-isilean desagertzen joan izan ari diren… Tira, Donald Trump zirkuluaren koadraturaren ebidentzia bakarra izaten jarraitzen da, iniziatiba duen ezjakina, dirutan itota eta boterez gainezka, haren nartzisismo eta egolatrian apoltronaturik, mugarik gabe baina helburu nabarmenekin. Adi egon behar dugu, dena etortzeke dago eta bera azeleragailua kementsu estutzeko prest. Nolanahi ere, "post-Maduro" Venezuelari buruzko edozein balorazio alde batera utziko dut orain, dirudienez isilarazi nahi duena dagokionari azpimarratzeko. Hala nola 2 milioi palestinar linbo hilgarri, zigorgabe eta onartezin batean jarraitzen direla, bake-prozesu inhumano eta faltsu batean: bi hilabete eskasetan, ehunka zibil erail eta milaka zauritu dituela Israelgo armadak, hotzari, zori gaiztoari ta nazioarteko axolagabekeriari uzten diete gainerakoa. Normaltzat Zisjordaniako kolonizazio neurrigabe eta ilegala jotzen duen ezaxolakeria bera... Noiz arte? Irango emakumeen kasua ere, izugarrizko errepresioaren erdian guztion askatasunaren aldeko borrokalariak… Noiz arte? Gure artean ere, indarkeria matxistaren aurkako aldarria moteldu da, terrorismo hutsa dena estatistika bihurtuz: 46 emakume erailak 2025ean eta aurten, baieztatzeke gehiago egon ezean, dagoeneko 2 dira, hau ezintasuna... Noiz arte?

Eta bitartean, PPk eta PSOEk, berdin dio bata edo bestea, haien ohiko martxan, elkar berrelikatuz... Noiz arte?

2026 01 06_DEIA, DdNNav eta NdG_Good nigth eta Happy New Year

     

__________ Good nigth and Happy New Year

Larunbatean bertan, AEBk Venezuelan egindako operazioaren xehetasun zehatzagoak zabaldu zirenean, nire lagun Enriquek ahots-audio bat bidali zidan, istorio honen lehen gai nagusiari zuzenean jo eginez: Nola egin dute? Inoiz jakingo al dugu zenbat faktorek esku hartu duten Maduro eta bere emaztea ohetik atera eta AEBra hegan eramateko? Etengabe galdetzen diot nire buruari… gainerako botere chavistak han jarraitzen duela, Elena... Zer erantzun? Egi hutsa: ideiarik ez. Hala ere, ziurtasun batzuk baditut: Venezuelan zabaldutako operatibo militarrak AEBko Konstituzioa bera urratzen du, Kongresuaren aldez aurreko baimena eskatzen baitu; Nazioarteko Zuzenbidearen printzipioen aurkakoa da: estatuen subiranotasuna, berdintasun juridikoa, indarra erabiltzeko debekua eta, gatazka-kasuan, legezkotasuna eta nazioarteko prozedura bermeduna, ere legez kanpokotzat, kriminaltzat edo usurpatzailetzat jotzen den gobernu baten kasuan; AEBk, edo beste edozein potentziek, Maduroren erorketa berez erabaki dezakeela onartzeak, esku-hartze armatua legitimatuz, nazioarteko ordena eta aldeaniztasuna suntsitzea eta indartsuenaren zigorgabetasuna sendotzea dakar; Venezuelako gobernua narko-terroristatzat jotzea, narkotrafikoaren aurkako borrokaren bandera astintzea soilik ere, dekoratu irigarria da, aitzakirik ahulena: Trumpek berak indultatu berri du Juan Orlando Hernández, Hondurasko presidente ohia, AEBean 45 urteko kartzela-zigorra ezarri diotena narkotrafikoagatik, aurrekaria ezartzen?; Donald Trumpek 'bakegile' gisa jokatzen duen guztietan, bere onura propioa, bere negozioak, gakoa dira azkenean, luxu-resort bat, lur-arraroak… beraz, zergatik ez orain petrolioa? Gutxi falta; eta jarrai lezake. Baina, era berean, egunak igaro ahala -Maria Corina agur eta ongi etorri Delcy maitia?- zalantzez beteta nagola aitortzen dut, den-dena nahasia eta engainagarria baita. Hala nola Maduroren hitzak AEBko kartzelan sartzerakoan: Good nigth and Happy New Year.

Nere galderen txanda, ba. Enriqueri deitzen diot...