2024 07 23_DEIA, DdNN eta NdG_Etika eta Estetika

________  Etika eta Estetika

Joan den apirilean, haren betebeharretatik aldendu zuten bost hausnarketa-egun harrigarri horien amaiera gisa, politikagintzara gogo, indar eta fidantzia sendoago batekin itzultzen zela esan zuen Pedro Sánchezek, demokrazia biziberritzeko plan ahalguztiduna abian jarriko zuela iragarriz. Ikusmin handiaz, Diputatuen Kongresuan aurkeztu zuen iragan asteazkenean. Bere edukia eta zehaztasun falta, baita haren bazkide parlamentariengandik bereziki lortutako erreakzioak ikusita, esan dezakegu, huts egiteko beldurrik gabe, Sánchez-mendiak azkenik sagu bat paratu zuela, sagu txikitxo bat. Plan hori erretorika hutsa da eta haren neurriek, ia komunikabideetan soilik ardaztuta egoteaz gain, duela gutxi onartua den Europako araudiaren (Europako Demokraziarako Ekintza Plana deiturikoa) transposizio epela dira. Plan berantiarra, beraz, berritasunik gabe. Ezta adeitsua ere, ez zitzaiola bururatu horri buruz hausnartzea epaitegi batek haren emaztea ikertzea erabakitzen duenean izan ezik. Nolanahi ere, hauxe erpin eta deribatu ugari dituen beste historia bat da, non dinamika judiziala bera, epailearen ikerketa barne, ez den onik ateratzen. Baina itzul gaitezen joan den asteazkenera... Aitor Estebanek, parlamentu-zalapartaren eta soflamen zale ez dena, Sánchez beraren aurrean azpimarratu zuena ez zen soberan egon. Beste alderdi- eta arduradunei zipriztintzen dien zerbait den arren -Feijó eta Ayuso, besteak beste-, eta denek berdin konportatzen diren eta erantzutea trebetasun berarekin saihesten duten arren, gaur egun berari eragiten dio zuzenki: edozein gaitzespen penalen aurretik eta harantzago mugak daudela, etikarik gabe oraingo edo etorkizuneko legeek ezer gutxirako balio dutela. Azken batean, kasu honetan eta beste guztietan ere, alderdi etikoa zehatzean ukatzea edo ez jorratzea, akats bat izateaz gain, jarrera pertsonal eta politiko defendaezina da. Etikaz aparte, estetikoki? Porrota, iseka, herritarrak erabat gutxiestea.

Salbuespenak ba daude. Tamalez, ez dute hainbeste zarata egiten.

Portadas, TIME...

T I M E

2024 07 16_ DEIA, DdNN eta NdG_Argazki bat 🔵🔴 🔵🔴

 

_________ Argazki bat

Ea ba… 48 ordu besterik ez dira igaro eta berataz diote dagoeneko ikonikoa dela, premonitorioa ere, historikotzat hartzea denboraren poderioz etorriko da akaso. Hala ere, irudi batek mila hitzek baino gehiago balio duela esatea nahiko izango litzateke kasu honetan. Tira, testuingurua: Joan den larunbatean Pennsylvanian izandako magnizidio saiakerari dagokionez ezagutzen dugun ehunka argazkiz ari naiz, eta haietako bat besterik ez gertatu zena maisuki adierazteko eta, aldi berean, azaroaren 5eko hauteskunde presidenzialerarte ikusten joango garen guztia laburbiltzeko gai dela, Evan Vucci fotokazetariak sinatutako argazkia, hain zuzen. Goi-goian, AEBko bandera, zeru urdin bizi baten kontra astintzen; Trump irudiaren erdian, aupari, ukabila gora eta odola masailean, zerbitzu sekretuko kideek babestuta beste agente batzuek, oso begitarte serio-, betaurreko eta traje beltzakin, ingurukoa begiratzen duten bitartean. 

Errealitateari zuzenki lotuta ez balego, estreinatzeke pelikula baten kalitate handiko fotograma batekin erraz nahas liteke. Ba ez. Huts egindako magnizidioaren ondorioz, bi zaurituez gain, beste bi zibil hil dira, bata mitinean zegoen eta bestea frankotiratzailea zen, doitasun erdiautomatikoko fusil batekin armatutako 20 urteko mutil bat – seguru asko AEBko armak edukitzearen permisibitate kriminalaren beste biktima bat- bertan hilda. Beraz, lehenengo eta behin, gertatutakoren gaitzespena eta gero, oroigarri bat, alferrikakoa agian baina beti beharrezkoa: indarkeria inoiz ez da erantzuna; ezta probokazioa ere, aitzakia. Zeren denok jakin arren Trump ez dela arrotza jokabide edota ekintza bortitzak bultzatzea edo justifikatzea, gaur biktima bera da. Primeran daki…

Nolanahi ere, Vucciren argazkiak Trump geldiezin baten garaipena argi isladatzen duela diote, indar eta lidergo falta duen Biden baten aurrean, gero eta presidentetza gutxiago hautagai bat. Baina azaroko hauteskunde-hitzordura arte geratzen diren hiru hilabete eskasetan oraindik asko dago ikusteke. Paradoxikoki.

                              

2024 07 09_DEIA, DdNN eta NdG_Hitzik ez

 

_____ Hitzik falta

Youssef El Mahmoudi, ekainaren 23tik Loiuko aireportuko Ezonartuen Gelan atxikita zegoen ikasle sahararra, ez da momentuz Marokora deportatuko. Azkenik, joan den larunbatean, Bilboko guardiako epaitegi batek aske utzi zuen. Nolanahi ere, bere egoera araugabekoa da oraindik: Gobernuari egindako asilo-eskaera ukatu egin zen, baita Auzitegi Nazionalari eskatutako kautela-neurri guztiak ere, orain aberrigabearen estatusaren ematearen zain dago. Giza Eskubideen aldeko Zehar-Errefuxiatuekin erakundeak, duela 25 urte baino gehiagotik Euskadin erreferente dena, mordoilo burokratiko eta judizial hori primeran ezagutzen du ze, hurrengo erasora iritsi arte iraun dezakeela jakin arren, haien azken garaipena baita. Dagoeneko arreta erakartzen ez duena da Espainiako Gobernuak espedienteak kudeatzen dituen berezitasuna babes-eskatzailea sahararra bada, hau da, oztopoak jarriz edo ezetz erantzunez.

Diodana da Pedro Sanchezek Marokori emandako amore ematea, 'Sahara marokoar' tesiarekin lerrokatuz, Gobernuko jarrera ofiziala dela; garrantzitsoa iruditzen zaidala haren ministro baten esku-hartze zuzena eta publikoa, Espainian El Mahmoudi behin-behinean sartzeko baimena exijituz arrazoi humanitarioengatik; espero dudala Ministerio Fiskalak Bilboko epailearen autoa ez errekurritzea, zuzenean Marokoko espetxe batean amaitzeko arriskuan, horixe gertatu zitzaiona Hussein Amadour izeneko beste unibertsitate-ikasle bati, 2019an deportatutakoa; eta azkenik, Grande-Marlaska Barne Ministroaz ari naizela bereziki, Auzitegi Nazionaleko magistratu izanez, 2014ko uztailak 4a datako Auto batean besteak beste, espresiki zera aipatu zuena: “Nazio Batuen ebazpenen eta Nazioarteko Zuzenbidearen arabera, Espainiak Mendebaldeko Sahararen potentzia administratzailea izaten jarraitzen du”. Saharar kausaren egia historiko- eta juridikoari nahita eta jakinaren gainean bizkarra ematen dionari haren togaren duintasuna salduz, esaidazue orain nola deitu dezakedan...

Lehen epaile, orain epaile eta parte. Hitzik falta.